محمد قاسم بن حاجى محمد كاشانى ( سرورى )
1373
فرهنگ مجمع الفرس ( فارسى )
شعر « 1 » يكسو نهمش چادر يكسو نهمش موزه * اين مرده اگر خيزد ورنه من و جلغوزه « 2 » مه - [ بفتح ميم ] يعنى نه . مثالش ناصر خسرو گويد : بيت « 3 » بر راه امام خود همى تازد * او را مشناس و مه امامش را مويه - گريهء بانوحه باشد [ 1 ] و موينده يعنى نوحه كننده . مثال حكيم انورى گويد : شعر « 1 » مويهگر گشته زهرهء مطرب * بر جهان و جهانيان مويان مهديه - نام شهريست بحدود مغرب . كذا فى عجايب البلدان [ 2 ] . مهيوه - [ بفتح ميم و ياء و واو سكون هاء ] ماهيابه « 4 » باشد يعنى نانخورشى كه از ماهى سازند . مثالش بسحاق اطعمه گويد : بيت زان دو قاصد خبر مهيوه مىپرسيدم * هر دو گفتند كه هست او بسلامت در لار و هم او [ 3 ] فرمايد « 5 » : بيت اگر از جانب لا رم امرا بنوازند * مدحت مهيوه گويم باداى كجرى و مهياوه نيز گويند . ميانه - ضد كنار كه ميان نيز گويند و بمعنى وسط نيز آمده و نيز درى بزرگ كه در ميان عقد باشد و به عربى واسطة العقد گويند [ 4 ] . مثال معنى اول انورى گويد : شعر « 1 » دلم گفت خاموش تا من بگويم * كه من حاكم عدلم اندر ميانه
--> ( 1 ) - « س » ندارد . ( 2 ) - « س » : چلغوزه . ( 3 ) - كلمه از « ك » است . ( 4 ) - « س » : ماهياپه . ( 5 ) - اين جمله و شعر بعد آن از « ك » است . ( 1 ) و ناله و زارى را نيز گفتهاند . ( برهان ) . ( 2 ) در شمال افريقا نزديك قيروان بنا كردهء عبد اللّه مهدى نياى خلفاى فاطمى مصر . ( 3 ) يعنى : بسحاق اطعمه . ( 4 ) و نيز نام شهرى ميان زنجان و تبريز .